Hoe werken PVT-panelen in de winter?

Hoe werken PVT-panelen in de winter?

Zonnepanelen en een grijze winterlucht: voor veel beslissers klinkt die combinatie als weggegooid geld. Weinig zon betekent weinig opbrengst, en in de winter schijnt de zon nu eenmaal minder lang en minder krachtig. Maar die redenering gaat alleen op voor gewone PV-panelen. De winterwerking van PVT-panelen is fundamenteel anders.
Een PVT-systeem wekt niet alleen stroom op via het PV-paneel, maar onttrekt via een apart thermisch paneel ook warmte aan de buitenlucht. En juist dat tweede deel blijft in de winter gewoon doorwerken. Waar een PV-paneel terugvalt zodra de zon wegblijft, blijft het thermische paneel warmte leveren zolang de buitenlucht warmer is dan het medium in het paneel. De wintermaanden zijn daarmee geen zwak punt, maar onderdeel van waar het systeem voor gemaakt is.

Warmte onttrekken ook zonder zon

Het thermische paneel werkt niet enkel op zonne-energie, maar onttrekt voortdurend warmte aan de buitenlucht, ook als de zon niet schijnt. Zelfs bij temperaturen ver onder het vriespunt zit er nog bruikbare energie in de buitenlucht. Een vloeistof circuleert door het paneel op een temperatuur die lager ligt dan die van de buitenlucht, waardoor warmte van de lucht naar het medium stroomt. Die opgenomen energie gaat vervolgens naar de warmtepomp, die er bruikbare warmte van maakt voor verwarming en tapwater.
Vocht in de lucht helpt daarbij. Wanneer vochtige lucht langs het koude oppervlak strijkt, slaat waterdamp neer en komt bij die overgang extra warmte vrij die het systeem direct benut. In ons vochtige zeeklimaat is dat juist in het koude seizoen een waardevolle bijdrage. Het thermische paneel heeft bovendien een ruime vinafstand en een groot oppervlak, waardoor het ook bij vorst blijft leveren en niet voortdurend hoeft te ontdooien.

De combinatie met de warmtepomp

Een PVT-systeem werkt altijd samen met een warmtepomp. De panelen leveren de bronenergie, de warmtepomp waardeert die op tot bruikbare temperatuur. In de winter, wanneer de warmtevraag het hoogst is, levert het thermische paneel die bronenergie aan, terwijl de stroom van het PV-paneel voor een groot deel naar het verbruik van diezelfde warmtepomp gaat. Zo blijft de bijdrage van het dak ook in het koude seizoen waardevol.

Vergelijking met alternatieven

PVT-panelen zijn niet het enige systeem dat warmte uit de omgeving haalt. Twee veelgebruikte alternatieven maken de verschillen duidelijk. We gaan daarbij uit van PVT-panelen in combinatie met een water/water-warmtepomp.
Een lucht/water-warmtepomp werkt op hetzelfde principe en onttrekt ook warmte aan de buitenlucht. Het verschil zit in de buitenunit: die gebruikt een ventilator, en die maakt geluid. Mede daardoor is zo'n unit onderhoudsgevoeliger, en in de winter draait hij slechtere rendementen doordat hij regelmatig moet ontdooien. Dat ontdooien kost energie zonder dat er op dat moment warmte wordt geleverd. Een PVT-systeem heeft dat niet: het thermische paneel hoeft niet te ontdooien en heeft buiten geen bewegende delen.
Een water/water-warmtepomp met bodembron levert het hele jaar door een stabiele bron, doordat de bodemtemperatuur op diepte vrijwel constant is. Maar een bodembron vraagt om vergunningen en is door regelgeving lang niet overal mogelijk. Bovendien raakt de bodem op den duur uit balans: in het Nederlandse klimaat wordt er meer warmte aan de bodem onttrokken dan er met koeling terugkomt.
Juist daar ontstaat een mooie combinatie. PVT-panelen kunnen die bodembron in de zomer en de tussenseizoenen regenereren: ze voeren warmte terug de bodem in, zodat de bron gevuld blijft en de warmtepomp jaar in jaar uit met hetzelfde rendement kan blijven werken. De panelen leveren verdamperenergie aan de warmtepomp én herstellen de thermische balans van de bodem. De combinatie van PVT-panelen en bodemlussen levert daarmee jaarrond de beste rendementen. Energetisch een topcombinatie.

Conclusie

In de winter daalt de elektriciteitsopbrengst, maar het thermische paneel blijft warmte leveren zolang er temperatuurverschil is met de buitenlucht. Het systeem stopt niet als de zon wegblijft.
En dat is precies waar het om draait. Juist op de koudste dag van het jaar, wanneer de warmtevraag het hoogst is, moet een systeem betrouwbaar comfort blijven leveren. Een PVT-systeem is daarop gebouwd.
Elk gebouw is anders. Daktype, warmtevraag, ligging en gebruiksprofiel bepalen samen wat een installatie werkelijk oplevert en welke combinatie het beste past. Wil je weten wat een PVT-systeem in jouw situatie kan betekenen, ook op de koudste dagen? Neem contact met ons op, dan kijken we samen naar de mogelijkheden.